Qo‘y go‘shtli palov
Comment: Qo‘y go‘shtli palov-an’anaviy eng keng tarqalgan turi bo‘lib qo‘y go‘shti solib tayyorlanadigan turi.
Example: Qudalarni to'riga o'tkazishdi, qo‘y go‘shtli palovlarni torishdi, Qazi-qartalardan solib uzoq mehmon qilishdi.
Etimalogiyasi: Bu birlik bir nechta mustaqil leksik komponentlardan tashkil topgan:
1) Palov
Qadimgi turkiy pilav/pilav shaklidan kelib chiqqan
Farscha پلاو (polāw) orqali o‘zbek tiliga kirgan
Ma’nosi: guruch asosida tayyorlanadigan pishirilgan taom
2) Qo‘y
Qadimgi turkiy qoy shaklidan kelib chiqqan
Ma’nosi: uy hayvoni
3) Go‘sht
Turkiy qatlamga mansub bo‘lib, iste’mol qilinadigan hayvon tanasi qismini bildiradi
“Qo‘y go‘shtli palov” – qo‘y go‘shti bilan tayyorlangan palov degan ma’noni bildiradi.
Derevatsion yasalishi: Bu birlik morfologik va sintaktik derivatsiya asosida hosil bo‘lgan.
1. Morfologik hosil bo‘lish:
go‘sht + -li → go‘shtli
-li qo‘shimchasi “ega bo‘lgan, bilan” ma’nosini beradi
qo‘y + go‘sht → qo‘y go‘shti (qaratqichli birikma)
2. Sintaktik hosil bo‘lish:
qo‘y go‘shti + li → qo‘y go‘shtli (sifat)
qo‘y go‘shtli + palov → qo‘y go‘shtli palov
Tuzilish modeli:
aniqlovchi (sifatlovchi birikma) + bosh so‘z
qo‘y go‘shtli → aniqlovchi
palov → asosiy nom
Hyperonyms:
Halonyms: