Huquq tizimi
Судебно-правовая система
Judicial system
Comment: Muayyan davlatda amal qilayotgan huquq normalari, huquqiy muassasalar (sud, prokuratura, advokatura) va huquqiy mafkuraning o‘zaro bog‘langan majmuasidir.
Example: Davlatning rivojlanish darajasi uning huquq tizimi qay darajada mukammal ekanligi va unda faoliyat yuritayotgan mutaxassislarning kasbiy malakasi bilan belgilanadi.
Etimalogiyasi: Bu birikma arabcha va turkiy qatlamga mansub so'zlarning sintezidan iborat:
Huquq (arabcha: حقوق): "Haq" (haqiqat, ulush, majburiyat) so'zining ko'plik shakli. O'zbek tiliga qonunlar majmuasi ma'nosida o'tgan.
Tizim (turkiy): O'zbek tilidagi "tiz-" (ipga tizish, tartibga solish) fe'lidan hosil bo'lgan tub turkiy so'z. Rus tilidagi "система" so'zining sof o'zbekcha muqobili hisoblanadi.
Derevatsion yasalishi: Huquq tizimi" — izofali birikma (ot + ot modeli) asosida yasalgan terminologik birikmadir.Model: [Ot_1 + Ot_2 + -(s)i]
Huquq (Boshqaruvchi bo'lak, qaratqich kelishigida - belgisiz).
Tizim (Boshqarilmish bo'lak, egalik qo'shimchasi -i orqali bog'langan). Bu birikma leksikalashgan, ya'ni tarkibiy qismlari birgalikda yagona bir tushunchani (yuridik sohani) anglatadi.
Hyperonyms:
Halonyms: